Shenjat e Ditës së Kiametit

Dikush, mund të pyesë:"Mirë, meqë besimi mbi jetën pas ringjalljes qenka kaq i rëndësishëm, përse duhet të merremi me shenjat e Ditës së Kiametit, të vogla qofshin apo të mëdha?! Përse të mos merremi me gjëra e projekte madhore, si fuqizimi i ekonomisë islame, rilindjes së umetit, zhvillimin e arsimit etj...?! Përse u dashka të merremi dhe t'u flasim njerëzve mbi shenjat e Ditës së Kiametit dhe Dexhali, ndërkohë që ata janë të prapambetur, pa arsimuar dhe të varfër?!

Kësaj pyetje i është përgjigjur qartë dhe prerë dijetari Umer El-eshkar, Zoti e shpërbleftë me të mira. Ai ka shkruar shumë libra që kanë të bëjnë me jetën pas vdekjes dhe shenjat e Ditës së Kiametit, libra të cilët unë i konsideroj si më të mirët në këtë fushë.

Nuk ka dyshim që ne nuk do i neglizhojmë çështje të tilla si fuqizimi i ekonomisë islame, rilindjen e umetit, zhvillimin e arsimit etj... Ne i besojmë baraspeshës dhe ekuilibrit në gjithçka. Ashtu siç do të merremi me zhvillimin e umetit, do të studiojmë dhe hulumtojmë edhe mbi ngjarje që kanë të bëjnë me jetën tjetër.

E keqja qëndron kur humbet ky ekuilibër dhe myslimanët merren vetëm me një çështje. Sot ka myslimanë që janë thelluar dhe zhytur vetëm në çështje që kanë të bëjnë me xhindët, magjitë e shejtanët, duke mos pasur asnjë kontribut tjetër në jetë, në urdhërimin për mirë dhe ndalimin nga e keqja.

çështja e studimit të jetës pas vdekjes, nuk është diçka që mund ta zgjedhim apo refuzojmë sipas dëshirës. Diçka e tillë përbën thelbin dhe një nga shtyllat e besimit të fesë sonë. Pra, të merresh me studimin e jetës pas vdekjes, është detyrë dhe jo luks. A nuk është vetë i dërguari i Zotit a.s, ai që ua mësonte shokëve të tij dhe myslimanëve të asaj kohe çështje të tilla?! A nuk është ai që na ka folur shkoqur dhe qartë mbi fazat e jetës pas vdekjes?! A mund të guxojë dikush të thotë se Profeti a.s merrej me çështje të botës tjetër, duke neglizhuar çështje që ishin më të rëndësishme dhe gëzonin prioritet?! Ne vazhdojmë të ndjekim metodën e të dërguarit të Zotit a.s dhe metodën e shokëve të tij që e ndoqën me rigorozitet. Ajo që bëjmë ne, është njëfarë ekuilibri, mes obligimeve të përditshme dhe atyre që kemi për t'u informuar mbi gjëra që do të ndodhin Ditën e Kiametit dhe pas vdekjes. Këtë ekuilibër na e kërkon edhe Zoti në Kuran, ku thotë:"Por përpiqu me atë që të ka dhënë Allahu të fitosh jetën e botës së ardhshme, duke mos harruar pjesën tënde në këtë botë." (Kasas, 77)

Ky është ekuilibri që kërkohet prej nesh. Është e vërtetë që në historinë tonë islame, të afërt dhe të largët, kanë ekzistuar njerëz që çështje të tilla i kanë përdorur padrejtësisht për qëllime përfitime. Disa prej tyre, abuzonin me hadithet që flasin mbi ardhjen e Mehdiut, duke pretenduar se filan person ishte Mehdiu që pritej të shfaqej. Shumë njerëz u shkuan pas dhe janë zhvilluar luftëra mbi këtë pretendim. Padyshim që kjo është një gafë të cilën e refuzojmë. Por, ekzistenca e njerëzve dhe gafave të tilla, nuk ka përse të na shtyjë në ekstremin tjetër, të refuzojmë gjithçka që ka të bëjë me shenjat e Ditës së Kiametit. Madje, gafa dhe gabime të tilla, duhet të na motivojnë t'i shtojmë dijet tonë në këtë fushë, me qëllim që të ndriçojmë mendjen e njerëzve që të mos mashtrohen nga thirrjet dhe pretendimet e dikujt në të ardhmen.

Veç sa përmendëm, sot jemi dëshmitarë që shkencëtarët më të mëdhenj të kohëve moderne, janë të angazhuar me studimin e historisë, astronomisë, gjeologjisë etj... E gjitha kjo, pasi natyra njerëzore është e tillë që nuk gjen prehje, derisa ta zbulojë enigmatiken, të panjohurën dhe të fshehtën. Gjithçka që për njeriun është e panjohur dhe e dyshimtë, përbën një motiv për të kërkuar dhe hulumtuar rreth saj. Njeriu ka prirje të çuditshme për të zbuluar mbi të ardhmen e tij, gjë e cila nuk ekziston në të njëjtën masë lidhur me të kaluarën. E shoqja e ish presidentit Regan, herë pas here mblidhte fallxhorë dhe parashikues të fatit, me qëllim që të zbulonin të ardhmen dhe fatin e tyre. Kjo ndikoi dhe në vendimet e vetë ish presidentit, gjë e cila u shndërrua në një skandal mediatik asokohe.

Nëse edhe njerëzit e shtresave të larta i kushtojnë rëndësi të ardhmes dhe fatit të tyre, gjë të cilën e bëjnë nëpërmjet burimeve të dyshimta, ne si myslimanë informohemi mbi të ardhmen tonë në botën tjetër, duke u mbështetur në burimin hyjnor, Kuranin famëlartë dhe traditën profetike. Nëse ata shpenzojnë miliona për të zbuluar fatin me anë të fallxhorëve dhe astrologëve dhe nuk kanë asgjë të sigurt, ne e posedojmë informacionin me pak mund dhe kohë.

Studimi dhe informimi mbi shenjat e Ditës së Kiametit, na ndihmon dhe na e lehtëson besimin në botën e të padukshmes, gajbit. Besimi na shtohet më shumë, kur shohim se disa nga këto shenja që janë sinjalizuar nga profeti Muhamed a.s, kanë ndodhur pas vdekjes së tij dhe shumë prej tyre vazhdojnë të ndodhin. Ne e besojmë profetin Muhamed a.s edhe pa u vërtetuar profecitë e tij mbi shenjat e Ditës Kiametit, por kjo na e shton besimin dhe sigurinë akoma më shumë. Është e njëjta gjë me historinë e Ibrahimit a.s, kur i kërkoi Zotit t'i tregojë si i ngjall të vdekurit.

"Kur Ibrahimi tha: “O Zoti im! Tregomë si i ngjall të vdekurit!” – Zoti i tha: “A nuk beson?” - “Besoj” - iu përgjigj Ibrahimi, “por dëshiroj të më qetësohet zemra.” (Bekare, 260)

Në shumë hadithe, Profeti a.s na orienton dhe udhëzon mbi mënyrën si të sillemi në çaste krizash, konfliktesh dhe fitnesh.

Veç kësaj, Profeti a.s u fliste myslimanëve mbi ndodhi të paimagjinueshme për kohën e tyre, megjithatë, këto ndodhi sot janë normale. Ai u fliste mbi ngjarje të ndryshme, ku nocioni i kohës do të ishte i ndryshëm nga ai që ishin mësuar myslimanët. Kështu, ai u fliste mbi shfaqjen e Dexhallit, ku asokohe një ditë do të jetë sa një vit, pastaj sa një muaj, pastaj sa një javë. Një nga myslimanët, kur e dëgjoi këtë, e pyeti:"O i dërguar i Allahut! Nëse e arrijmë atë ditë që do të jetë sa një vit, si do të falemi? A do të falemi pesë namaze sa për një ditë?!" Profeti a.s iu përgjigj:"Jo. Faluni duke e llogaritur kohën!"

Sot flitet shumë për mundësinë e udhëtimit në mars dhe ndoshta shumë shpejt njerëzit mund të udhëtojnë dhe ta vizitojnë marsin. Kjo ka ngritur shumë çështje për diskutim, mbi mënyrën si do të falemi atje, si do e llogarisim kohën, nga do të drejtohemi etj... Prandaj, studimi i këtyre dijeve dhe përcjellja tek brezat e ardhshme, na ndihmon neve dhe brezat që do të vijnë.

Siç e cekëm dhe më lart, studimi dhe hulumtimi mbi ndodhitë pas vdekjes, e motivojnë dhe nxisin besimtarit për vepra të mira, sukses dhe rendimente të larta në punë. Bota tjetër është një ndër motivet më të mëdha për ta nxitur besimtarin për vepra të mira. Thotë Zoti në Kuran:"Nxitoni drejt faljes së gjynaheve nga Zoti juaj dhe Xhenetit, hapësira e të cilit është sa qiejt e Toka dhe që është përgatitur për të devotshmit." (Al Imran, 133)

Kur njeriu është i sigurtë se do të shpërblehet mirë për mundin, ai përpiqet dhe jep maksimumin e tij. Thotë Profeti a.s në një hadith:"Nxitoni për vepra të mira, para se t'u vijnë fitnet, që i ngjajnë errësirave të natës. Asokohe, do të ketë njerëz që gdhihen besimtarë dhe ngrysen jobesimtarë, ngrysen besimtarë dhe gdhihen jobesimtarë. Ata shesin fenë e tyre, për anën materiale të kësaj bote." (Transmeton, imam Muslimi)

Nëse ti o vëlla të ka dhënë Zoti pasuri, mos u trego dorështrënguar, por jep sa të mundesh pa u vonuar. Nëse Zoti të ka dhënë shëndet dhe forcë fizike, shfrytëzoje për të arritur rezultate sa më të larta. Nëse je i ri/e re, bëni gjithçka që të mësoni Kuranin përmendësh, pasi kur të plakeni nuk do mundeni më.

Thotë Profeti a.s:"Shpejtoni për të vepruar shtatë gjëra! Mos vallë prisni ndonjë fukarallëk çoroditës, pasuri që të turpëron, sëmundje rrënuese, vdekje të dhimbshme, pleqëri sfilitëse, vdekje të shpejtë, dexhallin që përfaqëson sherrin e pritur, Orën (Kiametin) e cila është mashtruese dhe e ithët."  (Transmeton imam Tirmidhiu)

Transmeton Ebu Hurejre se një burrë vajti tek Profeti a.s dhe i tha:"O i dërguar i Allahut! Cila është sadakaja që shpërblehet më shumë?" Profeti a.s iu përgjigj:"Është ajo sadaka që jepet kur je i shëndetshëm, lakmon për më shumë, i frikësohesh fukarallëkut dhe shpreson luksin. Por mos e zvarrit çështjen, derisa shpirti të arrijë gurmazin tënd dhe të thuhet:"I jepni filanit kaq dhe filanit aq."

Mos prit që të vdesësh dhe pasuria të shpërndahet mes trashëgimtarëve të tu, por jepe dhe ndihmoji të varfrit dhe nevojtarët ndërkohë që je akoma i shëndetshëm dhe në jetë.

“Vallë, a nuk jua zgjatëm jetën aq sa të mund të mendohej ai që donte të kujtonte (Allahun)?! Madje juve ju erdhi edhe paralajmëruesi?" (Fatir, 37)

Thotë Abdullah ibnu Abasi lidhur me këtë ajet:"Zoti u drejtohet të moshuarve:"A nuk ua zgjatëm jetën sa mbushët gjashtëdhjetë vite jetë..."

Transmeton Ebu Hurejre se Profeti a.s ka thënë:"Zoti i ka dhënë afat të mjaftueshëm një personi që ka mbushur gjashtëdhjetë vjeç."

Pra, nëse njeriu mbush moshën gjashtëdhjetë vjeçare, ai i ka konsumuar të gjithë mundësitë dhe shanset për të ndryshuar. E lusim Zotin t'i zgjasë jetët tona dhe t'i mbushë me vepra të mira!

Në një hadith tjetër, Profeti a.s thotë:"Mosha e ithtarëve të umetit tim është mes gjashtëdhjetave dhe shtatëdhjetave."

Nëse besimtari mysliman i arrin të gjashtëdhjetat, është mirë të mos mendojë më për biznesin, depozitat bankare, trojet etj... por është mirë të mendojë si të ndërtojë pallate në xhenet, si ta zbukurojë me sa më shumë pemë dhe lulishte etj...

Mes frikës dhe shpresës

Është e vërtetë që të flasësh mbi vdekjen, Ditën e Kiametit dhe ndodhitë pas ringjalljes janë të frikshme, por besimtari jeton mes frikës dhe shpresës. Thotë Zoti në Kuran:" Vetëm prej Meje duhet të frikësoheni." (Bekare, 40)

"Vërtet, ndëshkimi i Zotit tënd është i ashpër!" (Buruxh, 12)

"I tillë është dënimi i Zotit tënd, kur ndëshkon vendbanimet që bënin gjynahe. Me të vërtetë, dënimi i Tij është i dhembshëm dhe i ashpër." (Hud, 102)

Pa dyshim, në këto (ngjarje) ka këshillë për atë që i druhet dënimit të Ditës së Gjykimit. Ajo është Dita në të cilën do të tubohen të gjithë njerëzit; ajo është Ditë e dëshmuar. Ne e shtyjmë atë vetëm që të plotësohet afati i caktuar. Kur të vijë ajo ditë, njeriu mund të flasë vetëm me lejen e Tij. Disa prej tyre do të jenë të mjerë e disa fatlumë. Ata që do të jenë të mjerë, do të hyjnë në zjarr, ku do t’i

presin veç ofshamat e vajtimet." (Hud, 103-106)

"atë Ditë njeriu do të ikë nga i vëllai, nga e ëma dhe nga i ati, nga e shoqja dhe nga fëmijët e vet. Atë Ditë, secili prej tyre do të ketë aq shqetësim për veten, sa

do t’i mjaftojë." (Abese, 34-37)

"O njerëz, frikësojuni Zotit tuaj, sepse dridhja e Orës (së Kiametit), është vërtet një ngjarje e madhe! Ditën, që do të shihni atë, çdo grua me fëmijë në gji do ta harrojë fëmijën e saj dhe çdo grua shtatzënë do ta hedhë barrën e vet. Njerëzit do t’i shihni si të dehur, ndonëse ata nuk do të jenë të dehur, por dënimi i Allahut është i ashpër." (Haxh, 1-2)

Por kjo frikë është e justifikueshme, pasi si rrjedhojë besimtari fiton xhenetin e amshuar. Thotë Zoti në Kuran:" Për ata që i frikësohen paraqitjes para Zotit të vet, do të ketë dy kopshte!" (Rahman, 46)

Kjo frikë është motivi themelor për vepra dhe punë të mira.

Zoti i përshkruan banorët e xhehenemit në Kuran dhe thotë:"Ata do të afrohen, duke biseduar me njëri-tjetrin e duke thënë: “Më parë, Ne kemi pasur frikë në familjet tona (nga gjykimi i Allahut), por, Allahu na ka dhuruar mëshirë dhe na ka ruajtur nga era përcëlluese (e Zjarrit). Ne qysh më parë i jemi falur Atij. Ai është vërtet Bamirës dhe Mëshirëplotë”." (Tur,25-28)

Thotë Profeti a.s:”Është rrënduar qielli dhe ka të drejtë të rëndohet. Në çdo pëllëmbë vend gjendet një melek me ballin përtokë, në sexhde për Zotin. Për Zotin! Nëse do të dinit atë që di, do të qeshnit pak dhe do të qanit shumë, nuk do të kënaqeshit me gratë tuaja në shtrat dhe do të dilnit rrugëve duke iu përgjëruar Zotit të lartësuar."

Është mëshirë e Zotit që njeriu harron dhe neglizhon edhe gjërat që i di. Është mëshirë e Tij që njeriu nuk i ka parë këto gjëra me sytë e tij. Të gjithë e dimë që shumë njerëz humbasin mendjen dhe arsyen kur shohin pamje rrënqethëse dhe të frikshme. Nëse Zoti do na e tregonte zjarrin e xhehenemit, do na ikte mendja nga frika dhe tmerri.

Thotë Profeti a.s:"Njeriu nuk do të ndjehet i qetë Ditën e Kiametit, derisa të pyetet mbi jetën si e harxhoi, rininë si e kaloi, pasurinë nga e fitoi dhe ku e harxhoi, fizikun ku e mundoi."

Transmeton Ebu Hurejre, se kur Profeti a.s lexoi një ditë ajetin:"Atë Ditë ajo do të tregojë lajmet e saj" (Zelzele, 4) na pyeti:"A e dini cilat janë lajmet e tokës?!" Ne u përgjigjëm:"Zoti dhe i dërguari i Tij e dinë më së miri." Profeti a.s tha:"Lajmet e saj janë se toka do të dëshmojë për çdo njeri për veprat që ka bërë mbi sipërfaqen e saj. Ajo do të thotë:"Filan ditë ka vepruar kështu e ashtu."

Transmeton Ebu Seid El-hudrij, se i dërguari i Zotit a.s tha një ditë:"Si ta shijoj jetën, ndërkohë që meleku përgjegjës për bririn, e ka kapur në dorë atë dhe ka vënë veshin për të dëgjuar kur të urdhërohet për t'i fryrë."

Duke parë se shokët e tij u frikësuan, Profeti a.s u tha:"Thoni:"Na mjafton Zoti që është garantuesi më i mirë."

Padyshim që të flasësh për jetën pas vdekjes është e frikshme, por kjo frikë është motivuese për vepra të mira dhe nuk është frikë demoralizuese. Thotë Profeti a.s:"Kush frikësohet, ecën dhe natën dhe kush ecën natën, arrin në shtëpi."

Arabët e kishin zakon që të udhëtonin natën, për shkak të temperaturës së lartë ditën.

Kush i frikësohet vdekjes dhe jetës pas vdekjes, nuk pret pleqërinë që të bëjë vepra të mira, por e shfrytëzon rininë siç duhet. Thotë Profeti a.s:"Malli i Zotit është i shtrenjtë, pasi malli i tij është xheneti."

"Thuaj: “O robërit e Mi, që i keni bërë keq vetes me gjynahe, mos e humbni shpresën në mëshirën e Allahut! Allahu, me siguri, i fal të gjitha gjynahet. Vërtet, Ai është Falësi i madh dhe Mëshirëploti." (Zumer, 53)

Ne nuk duhet të harrojmë se Zoti ynë është i dashur, i dhembshur dhe i gjithëmëshirshëm. Frikë duhet të kenë ata që e mohojnë Zotin dhe e kundërshtojnë Atë. Kurse besimtari, edhe pse ka gjynahe dhe të meta, nuk demoralizohet dhe nuk e humb shpresën.

"mëshira Ime përfshin çdo gjë" (Araf, 156)

Vëllezër dhe motra! Kthehuni nga Zoti juaj dhe shpresoni nga dashuria dhe dhembshuria e Tij!

"Kush bën një vepër të mirë, do të shpërblehet dhjetëfish. Kush bën një vepër të keqe, do të dënohet vetëm sipas gjynahut që ka bërë dhe nuk do t’i bëhet kurrfarë padrejtësie." (En'am, 160)

Thotë “ Kush më afrohet një pëllëmbë, i afrohem një krah. Kush më afrohet një krah i afrohem një pash dhe kush ecën drejt Meje, do të vrapoj drejt tij. Kush del para Meje me gjynahe sa madhësia e tokës, por nuk ka adhuruar tjetër kënd veç Meje, do i ofroj madhësinë e tokës me falje." (Imam Muslimi)

Transmeton Xhabir – Zoti qoftë i kënaqur me të – se një beduin vajti tek i dërguari i Zotit a.s dhe e pyeti:"O i dërguar i Allahut! Cilat janë dy obligimet?" Profeti a.s u përgjigj:"Kush vdes pa i shoqëruar Zotit rivalë, ka hyrë në xhenet. Kush vdes duke i shoqëruar Zotit rivalë, ka hyrë në zjarr."

Njësimi i Zotit, ka si shpërblim final xhenetin, edhe pse mund të ndëshkohet një farë kohe për gjynahet që ka vepruar. Kurse politeizmi dhe idhujtaria, ka si ndëshkim zjarrin.

Transmeton Enesi – Zoti qoftë i kënaqur me të – se Profeti a.s një herë kishte Muadhin pas tij në deve. Në një moment, Profeti a.s i thërret Muadhit:"O Muadh!" Ai iu përgjigj:"Urdhëroi o i dërguar i Allahut!" Profeti a.s i thërret për të dytën herë:"O Muadh!" Ai iu përgjigj:"Urdhëroi o i dërguar i Allahut!" Profeti a.s i thërret për të tretën:"O Muadh!" Ai iu përgjigj:"Urdhëroi o i dërguar i Allahut!"

Me këtë, Profeti a.s sikur i thoshte:"Kij vëmendjen se do të tregoj diçka që duhet ta mbash mënd."

Mandej, Profeti a.s i tha:"Nuk ka rob që dëshmon se nuk ka zot tjetër përveç Allahut dhe se Muhamedi është robi dhe i dërguari i Tij, me sinqeritet që buron i buron nga zemra, Zoti ia ka bërë haram zjarrit që ta djegë."

Muadhi, i mrekulluar nga ky sihariq, e pyeti:"O i dërguar i Allahut! A t'ua tregoj njerëzve këtë sihariq, që të gëzohen?"

Profeti a.s iu përgjigj:"Atëherë do mbështeten tek ky hadith (dhe do lënë punët e mira)."

Profeti a.s u frikësua se mos mbështeten tek ky sihariq, do veprojnë gjynahe, do të vdesin në këtë gjendje dhe dënohen me xhehenem.

Muadhi nuk e tregoi këtë hadith veç pak çaste para se të vdesë. Ai e tregoi para se të vdesë, nga frika që kishte se mund të bëhej ortak me ata që e mbajnë dijen për vete dhe nuk e përhapin që të përfitojnë njerëzit. Hadithi i mësipërm, është transmetuar nga imam Buhariu dhe Muslimi.

Në një hadith, Profeti a.s thotë:"Dëshmoj se nuk ka zot tjetër përveç Allahut dhe se unë jam i dërguari i Allahut. Nuk ka rob që del para Zotit me këtë dëshmi, pa asnjë fije dyshimi në të dhe që të mbahet larg xhenetit."

Ne bëjmë gjynahe dhe gabime, pasi e tillë është natyra njerëzore. Thotë Profeti a.s:"Nëse nuk do të bënit gjynahe, Zoti do të krijonte krijesa të tjera që bënin gjynahe, i kërkonin Zotit falje dhe Ai i fal."

Fakti që gabojmë dhe bëjmë gjynahe, nuk ka përse të na demoralizojë dhe të humbasim shpresat nga mëshira dhe dhembshuria e Zotit. Ne duhet të përjetojmë si frikën dhe shpresën. Kur të flasim më hollësisht mbi jetën pas vdekjes, do të shohim se Zoti sa herë që përmend zjarrin, do ta pasojë me xhenetin, përveç ndonjë rasti të rrallë. Kush jeton duke u mbështetur vetëm në faljen dhe mëshirën e Zotit, mund të rrëshqasë në gjynahe dhe të meta. Kush jeton i mbështetur në hadithe dhe ajete që flasin mbi dënimin e Zotit dhe xhehenemin, mund të humbasë shpresën dhe optimizmin. Ne do i qasemi ndodhive të jetës pas vdekjes, duke përdorur herë tekste shpresëdhënëse dhe herë tekste frikësuese.